{"id":4174,"date":"2024-08-26T23:03:27","date_gmt":"2024-08-26T21:03:27","guid":{"rendered":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/?p=4174"},"modified":"2024-08-26T23:03:37","modified_gmt":"2024-08-26T21:03:37","slug":"jak-gdanskie-kobiety-zmienily-historie-miasta","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/eternal-4174-jak-gdanskie-kobiety-zmienily-historie-miasta","title":{"rendered":"Jak gda\u0144skie kobiety zmieni\u0142y histori\u0119 miasta"},"content":{"rendered":"\n

Kobiety zawsze odgrywa\u0142y wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w \u017cyciu Gda\u0144ska. Oczywi\u015bcie w minionych wiekach nie wspominano o nich zbyt cz\u0119sto, wi\u0119c wszelkie osi\u0105gni\u0119cia i wyczyny przyznawano m\u0119\u017cczyznom. W historii \u015bredniowiecznego Gda\u0144ska kobiety wymieniane by\u0142y w informacjach o tym, kogo s\u0142awni gda\u0144szczanie po\u015blubili, ile mieli dzieci itp. W tej historii s\u0105 one tylko t\u0142em, ale jest to b\u0142\u0119dne. W tym artykule na gdanskivchanka.eu<\/a> opowiemy wi\u0119cej o gda\u0144szczankach, kt\u00f3re zmieni\u0142y histori\u0119 miasta.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Kobieta, kt\u00f3ra potrafi\u0142a <\/h2>\n\n\n\n

Artyku\u0142 powsta\u0142 na podstawie informacji z ksi\u0105\u017cki Micha\u0142a \u015alubowskiego o kobietach Gda\u0144ska. Jego wyb\u00f3r pad\u0142 na gda\u0144szczanki w czasach nowo\u017cytnych, czyli te, kt\u00f3re \u017cy\u0142y od ko\u0144ca \u015bredniowiecza do XIX wieku. Du\u017co uwagi autor po\u015bwi\u0119ci\u0142 Louise Gottsched.<\/p>\n\n\n\n

Niewiele wiadomo o tej kobiecie, ale by\u0142a wa\u017cn\u0105 postaci\u0105 w historii Gda\u0144ska. Louise Gottsched urodzi\u0142a si\u0119 w rodzinie znanego gda\u0144skiego lekarza. Podstawowe wykszta\u0142cenie zdoby\u0142a w domu. Interesowa\u0142a si\u0119 poezj\u0105, muzyk\u0105 i astronomi\u0105. Warto r\u00f3wnie\u017c wspomnie\u0107 o ciekawej historii mi\u0142osnej Louise i jej przysz\u0142ego m\u0119\u017ca. <\/p>\n\n\n\n

Kiedy zacz\u0119li korespondowa\u0107, mia\u0142a 14 lat. Podczas wymiany list\u00f3w, kt\u00f3ra trwa\u0142a kilka lat, para zakocha\u0142a si\u0119 w sobie. Rodzice Louise byli przeciwni zwi\u0105zkowi ich c\u00f3rki z niemieckim pisarzem i dramaturgiem Johannem-Christophem Gottscheidem. Po \u015bmierci rodzic\u00f3w zakochani pobrali si\u0119. Nast\u0119pnie Louise zacz\u0119\u0142a du\u017co pracowa\u0107, w tym pisa\u0107 sztuki i artyku\u0142y naukowe, t\u0142umaczy\u0107 dzie\u0142a innych autor\u00f3w i korespondowa\u0107 z wybitnymi osobisto\u015bciami tamtej epoki. Jednak po jej \u015bmierci Johann przypisa\u0142 sobie wiele osi\u0105gni\u0119\u0107 swojej \u017cony. Nic dziwnego, \u017ce niewiele wiadomo o biografii Louise Gottsched w Gda\u0144sku. Warto jednak wspomnie\u0107, \u017ce kobieta mia\u0142a okazj\u0119 pozna\u0107 cesarzow\u0105 Mari\u0119 Teres\u0119, kt\u00f3ra nazwa\u0142a gda\u0144szczank\u0119 najbardziej uczon\u0105 kobiet\u0105 w ca\u0142ej Polsce. Spotkanie to jest dowodem na to, \u017ce Louise Gottsched nie by\u0142a zwyk\u0142\u0105 mieszkank\u0105 Gda\u0144ska.\u00a0<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Zakonnice i czarownice<\/h2>\n\n\n\n

Zakonnice stanowi\u0142y liczn\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107 kobiet w \u015bredniowiecznym Gda\u0144sku. Pod koniec XIV wieku siostry Brygidki za\u0142o\u017cy\u0142y sw\u00f3j klasztor w Wolnym Mie\u015bcie. Kobiety, kt\u00f3re wst\u0119powa\u0142y do klasztoru, by\u0142y wolne od spo\u0142ecznego przymusu wychodzenia za m\u0105\u017c i rodzenia dzieci. Pomimo faktu, \u017ce \u017cy\u0142y w pewnych ograniczeniach, zakonnice mia\u0142y mo\u017cliwo\u015b\u0107 samorealizacji i rozwoju intelektualnego w klasztorze. Poza nim praktycznie nie mia\u0142y takich mo\u017cliwo\u015bci. Przez kolejne stulecia zakon ten powi\u0119ksza\u0142 sw\u00f3j stan posiadania i konkurowa\u0142 z innymi zakonami. <\/p>\n\n\n\n

W \u015bredniowiecznym Gda\u0144sku by\u0142o te\u017c wiele czarownic, kt\u00f3rych si\u0119 w\u00f3wczas obawiano. Zwykle by\u0142a to samotna, starsza kobieta, cz\u0119sto wdowa. Po \u015bmierci m\u0119\u017ca mog\u0142a posiada\u0107 warsztat i kilka dzia\u0142ek ziemi. Bardzo cz\u0119sto wi\u0119c kobiet\u0119, kt\u00f3rej zazdroszczono, nazywano czarownic\u0105. <\/p>\n\n\n\n

W XIV wieku zosta\u0142o wprowadzone prawo, zgodnie z kt\u00f3rym czarownice i czarnoksi\u0119\u017cnicy mieli by\u0107 paleni \u017cywcem na stosie, a ich wsp\u00f3lnicy byli pozbawiani g\u0142owy. P\u00f3\u017aniej, w XVI wieku, w Gda\u0144sku zmieniono prawo dotycz\u0105ce czarownic i czarnoksi\u0119\u017cnik\u00f3w. Teraz osoby podejrzane o czary stawa\u0142y przed s\u0105dem ko\u015bcielnym. Proces\u00f3w o czary by\u0142o jednak w Gda\u0144sku bardzo niewiele. <\/p>\n\n\n\n

Najcz\u0119\u015bciej kobiety z mniejszych miast i wsi stawa\u0142y przed s\u0105dem w Wolnym Mie\u015bcie. Po reformacji w Gda\u0144sku na pierwszy plan wysun\u0105\u0142 si\u0119 fanatyzm religijny. W tym okresie procesy o czary sta\u0142y si\u0119 cz\u0119stsze. W tamtych czasach najprostszym sposobem na oskar\u017cenie kobiety o czary by\u0142o spalenie jej na stosie.<\/p>\n\n\n\n

Tak wi\u0119c te kobiety tworzy\u0142y i zmienia\u0142y histori\u0119 Gda\u0144ska. By\u0107 mo\u017ce bez nich biografia miasta nie by\u0142aby tak ciekawa i pouczaj\u0105ca. Do\u015bwiadczenie tych kobiet inspiruje wsp\u00f3\u0142czesnych do tworzenia i kreowania czego\u015b po\u017cytecznego dla tego \u015bwiata, bo w XXI wieku jest do tego wi\u0119cej praw i mo\u017cliwo\u015bci. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kobiety zawsze odgrywa\u0142y wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w \u017cyciu Gda\u0144ska. Oczywi\u015bcie w minionych wiekach nie wspominano o nich zbyt cz\u0119sto, wi\u0119c wszelkie osi\u0105gni\u0119cia i wyczyny przyznawano m\u0119\u017cczyznom. W historii \u015bredniowiecznego Gda\u0144ska kobiety wymieniane by\u0142y w informacjach o tym, kogo s\u0142awni gda\u0144szczanie po\u015blubili, ile mieli dzieci itp. W tej historii s\u0105 one tylko t\u0142em, ale jest to b\u0142\u0119dne. […]<\/p>\n","protected":false},"author":273,"featured_media":3982,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1032],"tags":[2088,2087,1777,1328,1793,1315,1286,2089,1287,1300],"moimportance":[33],"motype":[1042],"moformat":[66],"class_list":{"0":"post-4174","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-psychologia-kobiet","8":"tag-gdanskie-kobiety","9":"tag-jak-gdanskie-kobiety-zmienily-historie-miasta","10":"tag-jak-kobiety-pracowaly","11":"tag-kobiety","12":"tag-kobiety-w-gdansku","13":"tag-kobiety-w-nauce","14":"tag-kobiety-z-gdanska","15":"tag-o-kobietach-gdanska","16":"tag-znane-kobiety","17":"tag-znane-kobiety-w-historii-gdanska","18":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatori","19":"motype-eternal","20":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4174","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/273"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4174"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4174\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4178,"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4174\/revisions\/4178"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3982"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4174"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4174"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4174"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4174"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4174"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdanskivchanka.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4174"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}